dinsdag 7 november 2017

Papaver

Peter Papaver (1980-2017) is een te jong gestorven dichter. Op 15 jarige leeftijd publiceerde hij zijn eerste gedicht in de schoolkrant van de dorps MAVO die hij bezocht in het plaatsje X. Hierdoor komt de lezer al snel te weten welke aanvechtingen Papaver moet hebben gekend tijdens zijn jeugd. De kwellingen die hij heeft moeten doorstaan als jongeling, de onbeantwoorde liefdes. Al deze gebeurtenissen hebben zijn verdere leven getekend. 


Na de middelbare school volgde hij een studie Filosofie aan de universiteit van de provincieplaats F. alwaar hij al snel in aanraking kwam met de werken van de filosoof Radomir Radek. Deze Sloveen was een vurig anti-communist en werd als dissident beschouwd in de tijd dat Slovenië nog deel uitmaakte van Tito's Joegoslavië. Na de val van deze staat echter, volgde er een ommekeer in het denken van Radek. Hij staat nu te boek als een felle Marxist die aan de conventies van het vrije westen zaagt met idiosyncratische omkeringen en paradoxen. 

Papaver publiceerde zijn eerste bundel in 2001. "Grenswetenschap" genaamd over het leggen, verleggen en doorbreken van grenzen, fysiek en mentaal. Hiermee liet hij een vernieuwende stem klinken in de doorgaans zo muffe hallen der vaderlandse Poëzie. Door recensenten werd "Grenswetenschap" uitgeroepen tot bundel van het jaar, 'een subversief geluid in het door mooi schrijvers bevolkte dichterspantheon'. 'in krachtige stanza's laat Papaver geen spaan heel van afgesleten conventies en convoceert met zijn jambes een beeld dat de lezers nog lang bij zal blijven. Aldus een aantal citaten uit verschillende besprekingen van deze bundel. 

De al eerder genoemde Radomir Radek is van blijvende invloed gebleken op Papaver's werk. Net als Sartre een halve eeuw eerder deed, weet Radek tegenwoordig een nieuwe generatie tot revolte te inspireren. Vooral in het werkje “Tegenstellingen” laat Radek kritieken uit zijn pen vloeien die er niet om liegen. Op zijn beurt hij in Tegenstellingen ook zien door wie hij is beïnvloed. Zijn landgenoot Giovanni ‘d Arbori wordt in meerdere passages aangehaald. En in het nawoord van Tegenstellingen wordt ‘d Arbori uitvoerig opgevoerd als inspiratiebron.  

d Arbori is voornamelijk bekend geworden met zijn bundel “Heimelijke genoegens” dat als toonaangevend wordt beschouwd voor de generatie van ’68. Net als Sartre moet ook Lacan van dit hoogst merkwaardig werkje hebben af geweten. In “Tegenstellingen” tekent Radek op dat hij door het werk van Lacan in aanraking is gekomen met ‘D Arbori. Zonder deze beide grootheden was ‘D Arbori hoogstwaarschijnlijk op de vuilnisbelt van de geschiedenis beland. Zijn werken wegstoffend in bibliotheken die niemand meer bezoekt. Maar het zijn juist Sartre, Lacan en -in een belangrijke mate Radek voor deze generatie geweest, die ‘D Arbori uit de vergetelheid hebben weggerukt.  

En op zijn beurt is het Papaver die weer schatplichtig is aan “Heimelijke genoegens” hoewel hij na zijn debuut ineens een andere weg is ingeslagen. In 2003 verscheen van zijn hand “Ontsluitingsgewijs”. Hoewel de titel een link met bevallingen in het algemeen vermoeden doet, heeft dit hoegenaamd niets te maken met het onderwerp van de bundel. In Ontsluitingsgewijs laat Papaver zien dat hij naast een geëngageerd dichter, ook geïnteresseerd is in oude germaanse literatuur. Ontsluitingsgewijs bestaat uit 20 Kenningen over het woord woord. Hij probeert volgens deze oud-ijslandse stijlvorm de essentie te benaderen van wat woorden zijn, en waarvoor ze gebruikt worden. 


Dit levert veel hooggestemde poëzie op als: 
'De kracht die in woorden besloten ligt,/ ontsluiter van werkelijkheid,/ brug tussen de delen,/ bindmiddel dat als maizena,/ het onstoffelijke bindt,/ aan even buitenspelen.' 

Ontsluitingsgewijs verscheen in een oplage van 100 exemplaren bij de kleine uitgeverij Thorbjörn, die gespecialiseerd is in Scandinavische, IJslandse en Faroërse poëzie. De bundel werd veel minder enthousiast ontvangen dan Grenswetenschap en er kan gesteld worden dat er bij de recensenten sprake was van enige teleurstelling. De slechte kritieken deden Papaver in een depressie belanden. Na 2 jaar moest hij gedwongen worden opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis waar een elektroshock therapie verlichting moest brengen. Helaas heeft deze behandeling niets kunnen uitrichten en Papaver beroofde zich uiteindelijk na een 12 jarig durende lijdensweg, op 37 jaar van het leven . 

Ondanks het feit dat hij niet meer onder ons is, blijkt zijn poëzie van blijvende invloed. Verschillende poëten van de nieuwe generatie hebben Papaver als hun inspirator aangewezen. Er is een genootschap opgericht dat tot doel heeft zijn werk te bestuderen en te verspreiden. Grenswetenschap is vertaald in 15 talen en binnenkort zal het Papaver genootschap met een bundel ongepubliceerd jeugdwerk komen waar rijkhalzend naar wordt uitgekeken door het Poëzie minnend gedeelte van de bevolking. In zijn geboorteplaats Z. zijn er een plein en een straat naar hem vernoemd. Voor het stationnetje van Z. is een standbeeld van de dichter geplaatst.  

Geen opmerkingen:

Een reactie posten